بررسی تأثیر تغذیه گیاه عروسك پشت پرده(Physalis alkekengi)
بر روی باروری و تولید مثل گوسفندان
مصطفی یوسف الهی1، الهه بقایی2
2،1_ دانشگاه آزاد اسلامی واحد آزادشهر، ص پ - 198-14115
 

 

خلاصه

عروسك پشت پرده، یكی از گیاهان سمی مراتع ایران است كه به‌صورت خودرو در بیشتر نقاط كشور یافت می‌شود. رشد سریع و قدرت سازگاری بالای این گیاه باعث افزایش جمعیت آن در مراتع گردیده است. هدف این پژوهش, بررسی اثر تغذیه این گیاه بر تولید مثل گوسفند بود. بدین منظور تعداد 8 رأس میش به‌طور تصادفی انتخاب گردید و به دوگروه تقسیم شدند و هر گروه به ترتیب یك و دو گرم از میوه این گیاه را دریافت كردند. نمونه‌های خون به مدت 39 روز متوالی جمع آوری گردید و غلظت هورمون‌های استروژن (E2) و پروژسترون(P4) پلاسمای نمونه‌های خون با استفاده از روش رادیوایمونواسی اندازه‌گیری شد و نسبت غلظت هورمون E2به هورمون P4(P4/E2)محاسبه گردید. نتایج نشان داد كه در دوره بعد از خوراك دهی این نسبت در مقایسه با دوره خوراك دهی و قبل از خوراك دهی در هر دو گروه افزایش معنی داری داشت. ولی بین دو گروه اختلاف معنی‌داری دیده نشد(p<0.01) كه حاكی از این است كه گیاه عروسك پشت پرده باعث اختلالاتی در توازن هورمون‌های استروژن و پروژسترون پلاسما شده و این امكان وجود دارد كه در اثر وجود تركیبهیا استروژنی در میوه این گیاه باشد كه در نهایت این تركیبها باعث اختلال در تولید مثل گوسفندان می‌گردد.
واژه‌های كلیدی: عروسك پشت پرده، باروری، گوسفندان
 

مقدمه

یكی از گیاهان سمی كه در تولید مثل دام و انسان ایجاد اختلال می‌كند ,گیاه عروسك پشت پرده (Physalis alkekengi) است كه به‌طور وسیعی در اكثر مراتع ایران به‌صورت خودرو رشد می‌كند (3,2)(شكل شمارة 1).در طب سنتی, گیاه شناسان میوه آن را برای جلوگیری از بارداری توصیه می‌كنند. این گیاه دارای ساختمان 13 و14 سكو-16و 24 سیكلو ارگوستان می‌باشد كه آن را فیزالین می‌نامند (1). فیزالین‌ها مواد تشكیل دهنده استروییدی گیاهان فیزالیس می‌باشند. گزارشهای متعددی درباره وجود تركیبهای استروییدی در دانه‌های این گیاه ارائه شده است. تا كنون آزمایشهای محدودی در مورد اثر گیاه عروسك پشت پرده روی چرخة تولید مثل ارائه شده است و نتایج آنها بیانگر این است كه این گیاه دارای اثر استروژنی یا آنتاگونیست استروژنی است كه می‌تواند اثر مثبت یا منفی بر روی چرخة فحلی داشته باشد. از طرفی این گیاه, دارای رشد سریع, قدرت سازگاری و تولید بذر بالایی در مراتع است. میوه آن در اواخر تابستان, همزمان با فصل جفت‌گیری و دوران آبستنی گوسفندان می‌رسد و به علت بوی خوش آن ,گوسفندان تمایل زیادی به تغذیه از آن نشان می‌دهند. بنابراین, هدف از اجرای این تحقیق بررسی تاثیر تغذیه‌ای میوه گیاه عروسك پشت پرده بر روی تولید مثل و باروری گوسفندان ماده بود.

مواد و روشها

در این آزمایش تعداد 8 راس میش به طور تصادفی از گله اصلی انتخاب شدند و به دو گروه چهار رأسی تقسیم شدند. این میش‌ها در تمام مدت انجام آزمایش از نظر تغذیه و عوامل محیطی در شرایط كاملا یكسان به سر می‌بردند. این پژوهش در فصل جفت‌گیری (پاییز) انجام شده است. در این تحقیق، دو تیمار در نظر گرفته شد. گوسفندان در تیمار اول و دوم به ترتیب یك و دو گرم میوه گیاه عروسك پشت پرده را در دوران خوراك دهی دریافت كردند. نمونه‌های خونی هر روز به مدت 39 روز توسط لوله‌های خلاءدار جمع آوری گردید. برای اندازه‌گیری غلظت هورمون استروژن(E2) و پروژسترون (P4) از كیت‌های رادیوایمونواسی استروژن و پروژسترون استفاده شد. برای تجزیه آماری نتایج از طرح آزمایشی پلات‌های خرد شده در واحد زمان و در قالب طرح بلوك كامل تصادفی استفاده شده است و برای تجزیه، از برنامه نرم افزاری MSTATC استفاده شد و برای مقایسه دقیق تر مقایسه میانگین ها، آزمون دانكن انجام شد.

نتایج و بحث

نتایج این پژوهش نشان داد كه نسبت میانگین غلظت هورمون استروژن به هورمون پروژسترون پلاسما در هر دو گروه با تغذیه میوه گیاه عروسك پشت پرده در دوره بعد از خوراك دهی در مقایسه با دو دوره دیگر افزایش معنی‌داری داشت ((p<0.01 ولی بین دو گروه اختلاف معنی‌داری دیده نشد (نمودار شمارة 1و2).این نتایج نشان دهنده وجود تركیبهای استروژنی بوده كه باعث افزایش در دوره بعد از خوراك دهی شده است. این نتیجه با نتایج گزارش شده توسط شارما و همكاران (5) كه بیان كردند در عصاره الكلی این گونه استروییدهای جدید وجود دارد و نیز گزارش اوانس(4) كه نشان داد درتمام گیاه، لاكتون‌های استروییدی وجود دارد و با نتایج روح الامین كه نشان داد عصاره الكلی گیاه دارای اثرات استروژنیك می‌باشد، مشابه است. ولی، با گزارش وصال و همكاران(6) كه ثابت كردند عصاره آبی میوه گیاه عروسك پشت پرده دارای اثرات آنتاگونیست استروژنی است, تناقض دارد. در مجموع، از نتایج این تحقیق چنین استنباط می‌شود كه تغذیه گیاه عروسك پشت پرده باعث اختلالاتی در توازن هورمونهای استروژن و پروژسترون شده و این تداخل امكان دارد كه در اثر وجود تركیبهای استروژنی در میوه این گیاه باشد. این اختلال باعث خواهد شد كه درصد قسر و ناباروری در گله‌هایی كه در مراتع دارای این گیاه چرا می‌كنند افزایش یابد.
 

سپاسگزاری

به این وسیله از آقای دکتر امامی میبدی و همکاران محترم ایشان در مرکز تحقیقات منابع طبیعی و امور دام استان یزد که در اجرای این طرح یاری نمودند نهایت قدردانی را دارد.

 

منابع

1- روح الامین، ر.1362.بررسی شیمیایی و فارماكولوژی میوه گیاه كاكنج از نظر خاصیت ضد آبستنی در موش. پایان نامه داروسازی دانشكده داروسازی و علوم دارویی, دانشگاه علوم پزشكی اصفهان.
2- زرگری, ع. 1368. گیاهان دارویی. انتشارات دانشگاه تهران.
3- میر حیدر, ح.1373. معارف گیاهی(كاربرد گیاهان در پیشگیری و درمان بیماریها). انتشارات دفتر نشر فرهنگ اسلامی. تهران.
4- Evans. W.CH. 1996. Trease and Evans Pharmacognosy. 4th edn. ,London. W.B.Saunders Company Ltd, UK.
5- Sharma N.K.,D.K. Kulshreshtha, J.S.Tandon. D.S. Bha Kuni,and M.M.Dhar.1974. Two new sterols from Physalis francheii fruit. Phytochemistry. 13: 2239- 2245.
6- Vessal M., Z. Mostafai Pour and F.Kooshesh.1995. Age and sex dependence of the effect of an aqueos extract of Physalis alkakengi fruits rat hepatic glucose 6-p dehydrogenase activity.Comp-Biochem-Physiol.111B: 675-680.



نمودار شمارة 1و2- میانگین غلظت هورمون استروژن به پروژسترون پلاسمای گوسفندان گروه اول ودوم در دوره‌های مختلف زمانی


شكل شمارة 1- گیاه عروسك پشت پرده در موقع برداشت میوه
Study of Dietary Effect of Physalis alkekengi on the Fertility and Reproduction in Ewes
Mostafa Yousef Elahi and Elahe Baghaei
Islamic Azad University of Azadshahr Email: yousefelahi@modares.ac.ir

Abstract
The aim of this study is to determine the dietary effect of physalis alkekengi on the fertility and reproduction in sheep, by considering the changes in Estrogen (E2) and Progesterone (P4) in ewe-s blood plasma. Eight ewes were randomly divided into groups. The animals in the first and second group were given 1 and 2 grams of physalis alkekengi fruit, respectively. The analyses of the results revealed that the ratio of mean plasma E2 concentraction over that of P4 in both groups, in the period after feeding caused a increase compared to the periods during and before feeding (p<0.01). The results showed that the physalis alkekengi fruit feed caused disorders in the reproduction of sheep and this maybe the results of existing estrogen compounds in the physalis alkekengi fruit.
Keywords: physalis alkekengi, fruit, ewe.

[ دوشنبه 11 شهریور 1387 - 04:09 ق.ظ ]
[ویرایش شده در : - - -]

[ پیام ()|| پژمان ] [مقالات گیاهان دارویی , ] [+]

+ گیاهان دارویی در ایران سابقه ای دیرینه دارد اما دنیا از ما جلوتر است
+ ایران و ژاپن در زمینه زعفران و گیاهان دارویی همکاری می کنند
+ ایران منبع غنی گیاهان دارویی در جهان است
+ استاد ژاپنی : ایران سرشار از منابع گیاهان دارویی است
+ تور "زعفران، گیاهان دارویی و پسته" ایران برگزار می شود
+ مصرف خودسرانه گیاهان دارویی احتمال بروز مسمومیت را افزایش می دهد
+ امكانات و محدودیتها در زمینه گیاهان دارویی ایران : یك بررسی اقتصادی
+ بازاریابی گیاهان دارویی و نقش آن در توسعه پایدار
+ همایش منطقه ای شكوفایی و نوآوری در گیاهان دارویی
+ بررسی اقتصادی تجارت و صادرات گیاهان دارویی ایران
+ مزیت نسبی تولید و صادرات كتیرای مفتولی وكتیرای خرمنی
+ گیاهان دارویی در ایران و جهان
+ بررسی اقتصادی تولید چند قلم عمده گیاه دارویی (هزینه‌ها و درآمدها)
+ مزیت نسبی تولید و صادرات باریجه و آنغوزه
+ بررسی مسائل بازاریابی گل محمدی و فرآورده‌های آن (گلاب و اسانس)

---

صفحات :